Waarom heet de fontein “Gabelmann”?

Bijnaam naar de drietand van Neptunus — in het Fransonisch: ‘man met de vork’. [1][6]

Hoe oud is de fontein?

Sinds 1337 staat hier een watervoorziening; in 1566 kwam een fontein en in 1697/98 de barokke versie. [1][6]

Wie maakte het beeld?

Het beeld (1697/98) is van Caspar (Johann Kaspar) Metzner. [6][5]

De Gabelmann – Neptunusfontein op de Grüner Markt

De Gabelmann is het bekendste afspreekpunt van Bamberg: een barokke Neptunusfontein op de Grüner Markt, in de volksmond zo genoemd naar de drietand. [1][6] Tussen marktkramen, cafés en Sint‑Martin vormt de fontein al eeuwenlang het middelpunt van de binnenstad. [1][3][4]

Highlights

Hart van de markt: centrale fontein sinds eeuwen. [1][6]
Neptunus & dolfijnen: Neptunus op een zandstenen schacht met wapens; dolfijnen spuiten in een rechthoekig bassin met smeedwerk. [6]
Gelaagde geschiedenis: 1337 waterpunt; 1566 fontein; 1697/98 barokke herbouw o.l.v. prins‑bisschop Lothar Franz von Schönborn. [1][6]
Lokale kleur: de bijnaam “Gabelmann/Goblmoo” zit in taal en cultuur van Bamberg. [1][3]

Geschiedenis in vogelvlucht

Al in 1337 lag hier een publiek waterpunt, gevoed via houten leidingen vanaf de Stephansberg. [1] In 1566 liet de stad het legaat van Ludwig Krug uitvoeren en een nieuwe fontein plaatsen — volgens het verhaal kwam het geld verborgen in een zoutwiel aan. [1][6]

De barokke vernieuwing bestelde prins‑bisschop Lothar Franz von Schönborn in 1697/98; het Neptunus‑beeld is van Caspar Metzner. [6][5] De toevoer loopt ca. 1,5 km vanaf de Friedrichsbrunnen, onder leiding van stadsbouwmeester Johann Christoph Bissing. [6] Na 1945 volgde herstel; in 1972 een grotere restauratie. [4]

Vorm & details

Rechthoekig, geprofileerd zandstenen bassin met smeedijzeren hek; op de schacht de wapens van prins‑bisschop en stad. [6] Neptunus kijkt richting de toen nieuwe jezuïetenkerk, nu Sint‑Martin — een bewuste zichtlijn. [6]

Bezoek plannen

Locatie: Grüner Markt, voetgangerszone, vlak bij Sint‑Martin. [1][4]
Toegang: Openbare ruimte; houd rekening met markt en events. [1][4]
Kijktips: Wapens, hekwerkmotieven en de zichtas naar Sint‑Martin. [6]

In de buurt

Oude Raadhuis — baken op het eiland.
Sint‑Martin — jezuïetenkerk.
Maxplatz — historisch plein.
Klein‑Venetië — vissershuisjes.
Paleis Geyerswörth — renaissance aan ’t water.

Over deze pagina: redactioneel overzicht op basis van de gelinkte bronnen. Laatst gecontroleerd: 03‑11‑2025.